CẬP NHẬT MỘT SỐ VẤN ĐỀ CẤP CỨU BAN ĐẦU VẾT THƯƠNG THẤU NGỰC TRONG CHIẾN ĐẤU

Lê Việt Anh1,  
1 Bộ môn - Trung tâm Ngoại Dã chiến, Bệnh viện Quân y 103, Học viện Quân y

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Trong chiến tranh hiện đại, quy mô và phương thức chiến đấu đã có nhiều thay đổi, dẫn đến sự biến đổi về cơ cấu tổn thương, kỹ thuật và chiến thuật điều trị. Từ yêu cầu thực tiễn đó, việc cấp cứu và xử trí ban đầu đối với vết thương thấu ngực trong chiến đấu cũng đòi hỏi phải cập nhật và thay đổi về thái độ, thứ tự ưu tiên xử trí phù hợp với điều kiện chiến đấu và những trang thiết bị thiết yếu. Một trong những mô hình tiên tiến đã được chứng minh tính ưu việt tại chiến trường hiện đại là Mô hình Chăm sóc thương vong trong chiến thuật (tactical combat casualty care - TCCC). Bài viết này là tổng quan và cập nhật một số vấn đề của TCCC về cấp cứu ban đầu vết thương thấu ngực trong chiến đấu; từ đó, đưa ra một số đề xuất nhằm ứng dụng và nâng cao hiệu quả cấp cứu ban đầu vết thương thấu ngực trong điều kiện  dã chiến.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Học viện Quân y. Giáo trình Bệnh học Ngoại Lồng ngực - Tim mạch (dùng cho đào tạo đại học). Nhà xuất bản Quân đội nhân dân. 2016:29-44.
2. Học viện Quân y. Giáo trình Ngoại Khoa Dã chiến (sách chuyên khảo). Nhà xuất bản Quân đội nhân dân. 2019:370-425.
3. McPherson JJ, Feigin DS, Bellamy RF. Prevalence of tension pneumothorax in fatally wounded combat casualties. J Trauma. 2006 Mar; 60(3):573-578. DOI: 10.1097/01.ta.0000209179.79946.92. PMID: 16531856.
4. Puryear B, Roarty J, Knight C. EMS tactical combat casualty care. 2022 Oct 3. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan. PMID: 30335293.
5. Butler FK Jr. Tactical combat casualty care: Beginnings. Wilderness Environ Med. 2017 Jun; 28(2S):12-17. DOI: 10.1016/j.wem.2016.12.004. Epub 2017 Mar 9. PMID: 28284483.
6. Butler FK Jr, Holcomb JB, Shackelford SA, et al. Management of suspected tension pneumothorax in tactical combat casualty care: TCCC guidelines change 17-02. J Spec Oper Med. 2018; 18(2):19-35. DOI:10.55460/ XB1Z-3BJU.
7. Committee on Tactical Combat Casualty Care (CoTCCC). TCCC Guidelines. 2024.
8. Long AN, Achay J, Hudson IL, et al. 10-Gauge versus 14-Gauge fenestrated needle/catheter units for decompression of tension pneumothorax in cadaveric model. J Spec Oper Med. Published online December 31, 2025. DOI:10.55460/ 3LUF-6PW2.