KẾT QUẢ BƯỚC ĐẦU PHẪU THUẬT BÓC NỘI MẠC ĐỘNG MẠCH CẢNH TRONG SỬ DỤNG SHUNT TẠM THỜI DƯỚI GÂY TÊ ĐÁM RỐI CỔ NÔNG

Vũ Đức Thắng1, Nguyễn Thế Kiên1, Trần Đắc Tiệp1, Lê Bá Hạnh1,
1 Bệnh viện Quân y 103, Học viện Quân y

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu: Đánh giá kết quả phẫu thuật bóc nội mạc động mạch (ĐM) cảnh trong sử dụng shunt tạm thời dưới gây tê đám rối cổ nông. Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả loạt ca bệnh, hồi cứu, không đối chứng trên 14 bệnh nhân (BN) hẹp ĐM cảnh được phẫu thuật bóc nội mạc ĐM cảnh tại Bệnh viện Quân y 103 từ năm 2023 - 2025. Kết quả: Tuổi trung bình của BN là 68,1; nam giới chiếm 85,7%. Hẹp ĐM cảnh có triệu chứng chiếm 64,3%. Tất cả BN đều tăng huyết áp kèm theo. Thời gian thiếu máu não một bên do kẹp ĐM cảnh, thời gian tưới máu não qua shunt ĐM cảnh lần lượt là 1,3 ± 1,2 phút và 24,8 ± 4,5 phút. Có 3 trường hợp mất ý thức do kẹp ĐM cảnh để đặt shunt tạm thời; 1 trường hợp phải chuyển gây mê đặt ống nội khí quản do kích thích. Không có trường hợp nào chảy máu, đột quỵ não hay tử vong trong thời gian theo dõi. Không có trường hợp nào tái hẹp ĐM cảnh trong thời gian theo dõi 12 tháng. Kết luận: Phẫu thuật bóc nội mạc ĐM cảnh trong là phẫu thuật an toàn, mang lại kết quả tốt cho BN với tỷ lệ tai biến, biến chứng thấp.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Uno M. History of carotid artery reconstruction around the world and in Japan. Neurol Med Chir (Tokyo). 2023;63(7):283-94.
2. de Bakey ME, Crawford ES, Cooley DA, et al. Surgical considerations of occlusive disease of innominate, carotid, subclavian, and vertebral arteries. Ann Surg. 1959;149(5):690-710.
3. Padmanaban V, Caldwell C, Milne I, et al. Carotid endarterectomy using regional anesthesia: technique and considerations. Front Surg. 2024;1:1421624.
4. Rerkasem A, Orrapin S, Howard DP, et al. Local versus general anaesthesia for carotid endarterectomy. Cochrane Database Syst Rev. 2021;10(10):Cd000126.
5. Dakour-Aridi H, Gaber MG, Khalid M, et al. Examination of the interaction between method of anesthesia and shunting with carotid endarterectomy. J Vasc Surg. 2020;71(6):1964-71.
6. Ismail A, Ravipati S, Gonzalez-Hernandez D, et al. Carotid artery stenosis: a look into the diagnostic and management strategies, and related complications. Cureus. 2023;15(5):e38794.
7. Bonati LH, Kakkos S, Berkefeld J, et al. European Stroke Organisation guideline on endarterectomy and stenting for carotid artery stenosis. Eur Stroke J. 2021;6(2):I-xlvii.
8. Nguyễn Văn Quảng, Dương Đình Bảo, Phạm Minh Ánh. Điều trị ngoại khoa hẹp động mạch cảnh ngoài sọ bằng kỹ thuật lột ngược nội mạc với gây tê tại chỗ. Tạp chí Phẫu thuật Tim mạch và Lồng ngực Việt Nam. 2018;21:53-7.
9. David E, Grazhdani H, Aliotta L, et al. Imaging of carotid stenosis: where are we standing? Comparison of multiparametric ultrasound, CT angiography, and MRI angiography, with recent developments. Diagnostics (Basel). 2024;4(16):1708.
10. Đỗ Kim Quế, Đào Hồng Quân. Phẫu thuật bóc lớp trong động mạch cảnh không dùng shunt tạm kinh nghiệm 10 năm. Phẫu thuật Tim mạch và Lồng ngực Việt Nam. 2018;21:10-16.