PHÂN TÍCH MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN NỒNG ĐỘ BETA-CROSSLAPS HUYẾT TƯƠNG Ở PHỤ NỮ LOÃNG XƯƠNG SAU MÃN KINH
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mục tiêu: Khảo sát nồng độ beta-crosslaps (β-CTX) huyết tương và mối liên quan với đặc điểm lâm sàng và điều trị ở phụ nữ (PN) loãng xương sau mãn kinh. Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 70 PN loãng xương sau mãn kinh được điều trị tại Bệnh viện Quân y 103 từ tháng 8/2025 - 01/2026. Định lượng nồng độ β-CTX huyết tương lúc đói và phân tích mối liên quan với các yếu tố lâm sàng, mật độ xương. Kết quả: Nồng độ β-CTX huyết tương trung vị là 344,25 pg/mL. Nồng độ β-CTX huyết tương ở nhóm từng điều trị bằng bisphosphonate thấp hơn nhóm chưa điều trị (306,90 pg/mL so với 628,00 pg/mL; p = 0,002). Nồng độ β-CTX huyết tương ở nhóm đau lưng cấp tính và bán cấp (≤ 3 tháng) cao hơn nhóm đau lưng mạn tính (> 3 tháng) (754,80 so với 274,20; p < 0,001). Không ghi nhận sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về nồng độ β-CTX huyết tương giữa các nhóm tuổi và thời gian mãn kinh (p > 0,05). Không ghi nhận mối tương quan giữa nồng độ β-CTX huyết tương với mật độ xương và T-score (p > 0,05). Kết luận: Ở PN loãng xương sau mãn kinh, nồng độ β-CTX huyết tương là 344,25 pg/mL. Nồng độ Β-CTX huyết tương giảm rõ rệt ở nhóm từng được điều trị bằng bisphosphonate và tăng cao ở nhóm đau lưng cấp tính/bán cấp do xẹp mới ở thân đốt sống. Chỉ số này phản ánh động thái tiêu xương cấp diễn hơn là mức độ giảm mật độ xương tích lũy.
Từ khóa
Nồng độ beta-crosslaps huyết tương, Loãng xương, Sau mãn kinh, Mật độ xương, Marker chuyển hóa xương
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
2. Harjit Pal Bhattoa, Samuel Vasikaran, Ioulia Trifonidi, et al. Update on the role of bone turnover markers in the diagnosis and management of osteoporosis: A consensus paper from The European Society for Clinical and Economic Aspects of Osteoporosis, Osteoarthritis and Musculoskeletal Diseases (ESCEO), International Osteoporosis Foundation (IOF), and International Federation of Clinical Chemistry and Laboratory Medicine (IFCC). Osteoporos Int. 2025; 36:579-608.
3. Pauline MC, Steven MP, Neil B, et al. American Association of Clinical Endocrinologists and american college of endocrinology clinical practice guidelines for the diagnosis and treatment of postmenopausal osteoporosis. Endocrine practice; 2016; 22 (Suppl 4).
4. Jovanka Novakovic-Paro, Tijana Icin, Milena Mitrovic, et al. Bone turnover markers in women with postmenopausal osteoporosis depending on the level of vitamin D. Endocrine Abstracts. 2016; 41:EP109.
5. Bauer DC, Black DM, Garnero P, et al. Change in bone turnover and hip, non-spine, and vertebral fracture in alendronate-treated women: The fracture intervention trial. J Bone Miner Res. 2004; 19:1250-1258.
6. M Schini, T Vilaca, F Gossiel, et al. Bone turnover markers: Basic biology to clinical applications. Endocr. Rev. 2022; 44(3):417.
7. S Vasikaran, et al. International Osteoporosis Foundation and International Federation of Clinical Chemistry and Laboratory Medicine position on bone marker standards in osteoporosis. Clin. Chem. Lab. Med. 2011; 49(8):1271-1274.
8. TT Hlaing and JE Compston. Biochemical markers of bone turnover - uses and limitations. Royal Society of Medicine Press Ltd. 2014.
9. K Naylor and R Eastel. Bone turnover markers: Use in osteoporosis. Nat. Rev. Rheumatol. 2012; 8(7):379-389.